Ҙур спорт сараһында илебеҙ спортсылары лайыҡлы сығыш яһаны: бөтәһе 507 миҙал яулап, шуларҙың 262-һе – алтын, 142-һе көмөш, 101-е бронза. Һөҙөмтәлә Рәсәй миҙалдарҙың дөйөм иҫәбе буйынса беренсе урынды алды, Белоруссия 247 миҙалы (55-е алтын) менән – икенсе, 62 миҙалы (20-һе алтын) менән Ҡытай өсөнсө булды. Үзбәкстан атлеттарына – 7, Бразилияға – 5, Иранға 4 миҙал эләкте.
Ҡазандағы ҙур спорт турниры ойоштороу йәһәтенән юғары кимәлдә уҙҙы.
Иң ҡыҙығы һәм ҡыҙғанысы: бөтә төрҙә лә тип әйтерлек беҙҙекеләр өҫтөнлөк итте. Сит илдәр был уйындарға көсһөҙөрәк спортсыларын, икенсе, өсөнсө составтағыларҙы алып килеү сәбәпле, рәсәйҙәр үҙ-ара ярышты. Хатта ҡайһы бер төрҙәрҙә уларға ҡаршы сығырлыҡ дәғүәсе табылманы.
Сит илдәрҙең тәүге составтағы көслө вәкилдәренең килмәүе сәбәбе – берҙән, улар тиҙҙән Францияла башланасаҡ Олимпиадаға әҙерләнә, икенсенән, сәйәси фактор. Әгәр көслө атлеттар илебеҙгә килһә, Халыҡ-ара олимпия комитеты уларға ҡаршы санкциялар ҡабул итәсәге көн кеүек асыҡ.
Сит ил журналистарының ошоға бәйле һорауына Татарстан республикаһының спорт министры Владимир Леонов: «Беҙ бындай бурыс ҡуйманыҡ. Мин турнирҙы Олимпия уйындарынан бер ай алдараҡ үткәрәсәгебеҙ хаҡында иҫкәрттем», – тип белдерҙе.
Ошо сәбәпле, беҙҙең ҡайһы бер федерациялар ярыштарға йәштәрҙе сығарҙы. Мәҫәлән, йөҙөү буйынса өлкән сит ил вәкилдәре менән юниорҙар ярышты. Был төрҙә улар команда иҫәбендә 58 миҙал (шуның 22-һе – алтын) алып, барыбер еңеүсе булды.
Теннис буйынса иһә 21 йәшкә тиклем сикләү индерелде. Бында Олимпиада алдынан иң яҡшы спортсыларҙың көсөн һаҡлау тәүге урынға ҡуйылды.
Рәсәйҙең Теннис федерацияһы президенты Шамил Тарпищев Парижға тотош команда юлланасағы тураһында хәбәр итте. Даниил Медведев, Мирра Андреева кеүек көслө тенниссыларҙы Ҡазанға саҡырыу МОК-ка уларҙы «ҡыҫыу» өсөн сәбәп кенә булыр ине.
Шулай ҙа бер-ике «йондоҙ» спортсыны саҡырыу турнирға ҡыҙыҡһыныуҙы көсәйтер ине. Әлбиттә, медиа йәһәтенән һүлпәнлек һиҙелде: уйындар илебеҙҙең Беренсе, Икенсе каналдарының иғтибарын йәлеп итмәне, «Матч-ТВ» Ҡазандан репортаждарҙы көндөҙ генә күрһәтте.
Мәҫәлән, синхрон йөҙөүсе Александр Мальцевҡа техник программала 13 июндә – «алтын», Таиланд вәкиле Кантинан Адисаисирибутрға «көмөш» тапшырылды. Сөнки ҡатнашыусылар… икәү генә ине. Ә 14 июндә шул уҡ Мальцев ирекле программала «алтын»ға сығыш яһаны. Кантинан ҡатнашмау сәбәпле, Рәсәй вәкиле бер үҙе генә ярышты.
17 июндә һыуға синхронлы парлы һикереүҙә Юлия Тимошинина менән Руслан Терновой был төрҙә ҡатнашҡан берҙән-бер пар булды һәм «алтын» уларға бирелде.
Бында спортсыларҙы ғәйепләү мөмкин түгел. Улар илебеҙ чемпионатында үҙ һәләтен күрһәтеп, ошо уйындарҙа ҡатнашыу хоҡуғын яуланы. Ә инде синхрон йөҙөүҙең ике-өс илдә генә үҫешә башлауында Сашаның ғәйебе юҡ.
Ошоға бәйле, Белоруссияның спорт һәм туризм министры Сергей Ковальчук БРИКС илдәренең спорт министрҙары саммитында ризаһыҙлыҡ белдерҙе.
Тағы ла шуныһы: ошо ҙур күләмле спорт байрамына әҙерләнгән саҡта, йәғни бер ай ҡалған саҡта, илебеҙҙең спорт министры Олег Матыщин отставкаға ебәрелеп, урынына Михаил Дегтярев ҡуйылды. Яңы «баш» уйындарҙы асыу һәм ябыу тантаналарына, БРИКС илдәренең спорт министрҙарының 22 июндә үткән саммитына ғына килде, бер генә ярышты ла ҡараманы, бер тапҡыр ҙа интервью ла бирмәне. Ошондай хәл-ваҡиғаларға бәйлелектән ҡотолоу, уйындарҙы спорт йәһәтенән сифатлыраҡ итеп уҙғарыу өсөн Белоруссияның спорт министры Ковальчук эш төркөмө төҙөргә тәҡдим итте.
Килгән спортсыларҙы, ҡунаҡтарҙы урынлаштырыу, ашатыу-эсереү һәм башҡа ойоштороу эштәре тулыһынса Татарстан иңенә төшһә лә, күршеләребеҙ һынауҙы лайыҡлы үтте – бөтәһе лә юғары кимәлдә булды. Татарҙар турнир ябыуҙы Мирный ҡасабаһындағы һабантуйға тура килтереп, сит илдекеләргә үҙ мәҙәниәтен дә, ҡунаҡсыллығын да күрһәтеүгә өлгәште. Ул ғына ла түгел, күршеләребеҙҙең спортсылары был уйындарҙа мул уңыш йыйҙы: 36 алтын, 14 көмөш, 7 бронза миҙал уларҙа. Йәғни БРИКС уйындарында ҡатнашҡан 42 спортсының 41-е миҙал яулап, илебеҙ төбәктәре араһында миҙал иҫәбе буйынса Татарстан, Мәскәү өлкәһе менән Санкт-Петербургтан ғына ҡалышып, икенсе урынды биләне.
Әйткәндәй, Татарстан хөкүмәте еңеүсе спортсыларына 300-әр мең һум күләмендә аҡсалата бүләкләргә йыйына. Улар шулай уҡ федераль түләү ҙә аласаҡ. Афарин, күршеләр!
Әйтеүҙәренсә, Ҡазандағы ярыштарҙан һуң киләһе уйындарҙы үҙҙәрендә ҡабул итергә йыйынған Бразилия вәкилдәре, беҙ Рәсәй кеүек юғары кимәлдә үткәрә алырбыҙмы икән, тип уйға ҡалған.
Тиҙҙән Башҡортостанда ла «Рәсәй – спорт державаһы» ярыштары уҙасаҡ. Республикабыҙ ҙа ҙур сараны лайыҡлы ойоштороу өсөн бар көсөн һала һәм уны тейешенсә үткәрер, тип ышанабыҙ.
Башҡортостан спортсылары БРИКС илдәре уйындарында илебеҙҙе лә, республикабыҙҙы ла лайыҡлы күрһәтте: бөтәһе 12 алтын, 7 көмөш һәм 1 бронза миҙал яуланы.
Башҡорт егете, көрәшсе Артур Зөлҡәрнәев финалда Әзербайжан вәкиле Мехди Гаджиевты еңеп, алтын миҙал алды.
Ярыштарҙың һуңғы көнөндә беҙҙең вәкилдәр бер юлы 6 алтын миҙалға эйә булды. Октябрьскийҙан боксер Азалия Әминева ҡытай ҡыҙын еңде. Рапирасылар Тимур Сафин менән Владислав Журавлев команда беренселеге финалында Беларусь Республикаһы спортсыларынан көслөрәк булып сыҡты.
Билбаулы көрәштә Алина Пухова, Замират Кусаева, Айнур Сыртаев шулай уҡ муйындарына «алтын» таҡты.
Каноэла ишеүсе Илья Первухин Иван Лиховидов менән 1000 метрға «каноэ-двойка»ла, рапирасы Тимур Сафин үзбәкстан вәкилен еңеп – көмөш, грек-рим көрәшендә Ночхо Лабазанов белорус Дмитрий Зарубскийҙы еңеп, алтын миҙал менән бүләкләнде. Ҡотлайбыҙ!
Ә. ХЫЗЫРОВА.