Йод, тимер, цинкка бай булыуы менән иһә сөгөлдөр матдәләр алмашыныуы, енси биҙҙәрҙең эшмәкәрлеге, ҡан әйләнеше боҙолоуына бәйле ауырыуҙарҙы дауалауҙа иң яҡшы тәбиғи дарыу булып тора.
Атап әйткәндә, сөгөлдөр:
- Анемияны дауалай һәм гемоглобинды күтәрә;
- Организмда яңы күҙәнәктәр булдырырға ярҙам итеп, йәшәртеү көсөнә эйә;
- Күҙәнәклеккә һәм органик кислоталарға бай булыуы менән матдәләр алмашыныуын көйләргә булышлыҡ итә, аш эшкәртеүҙе һәм эсәктәрҙең функцияһын яҡшырта;
- Составындағы пектиндар эсәктәрҙең микрофлораһын яҡшырта, зарарлы паразиттарҙан арындыра;
- Токсиндарҙан ҡотолдора;
- Яман шештәрҙең барлыҡҡа килеү хәүефен кәметә һәм үҫешен тотҡарлай;
- Ҡан тамырҙарын таҙарта;
- Гипертония менән атеросклерозды дауалауҙа ярҙам итә;
- Ир-егеттәрҙең енси әүҙемлеген көсәйтә;
- Ҡатын-ҡыҙҙарға күремде ауыртыныуһыҙ үткәрергә ярҙам итә;
- Бәүел ҡыуыу һәм эс йомшартыу үҙенсәлегенә эйә;
- Ялҡынһыныуға ҡаршы торорға ярҙам итә;
- Нервы системаһын нығыта, тынысландыра, депрессияға ҡаршы торорға көс бирә;
- Организмдың ҡаршы тороу көсөн күтәрә;
- Күҙҙәрҙең сәләмәтлеген һаҡлай;
- Йодҡа бай булыу сәбәпле, ҡалҡан биҙе ауырыуҙарын дауалауҙа алмаштырығыһыҙ сара;
- Магнийға бай булыуы йөрәк мускулдарын нығытырға, атеросклерозға ҡаршы торорға ярҙам итә;
Ҡыҫҡаһы, сөгөлдөрҙөң сәләмәтлек өсөн файҙаһы иҫ киткес ҙур. Шулай ҙа медицина күҙлегенән ҡарағанда, уны күпләп ҡулланыу һәр саҡ үҙен аҡламай.
Ҡайһы осраҡта сөгөлдөр ашау тыйыла?
- Гастрит һәм язва ауырыуы көсәйгәндә. Ашҡаҙандың кислоталылығы юғары булғанда ла һаҡ булыға кәрәк.
- Бөйөрҙәр эшләп етмәгәндә һәм таш ауырыуҙары булғанда. Уның составындағы ҡуҙғалаҡ кислотаһы шыйыҡлыҡтың кристалланыуына килтерә һәм бәүел ҡыуыу органдарындағы сирҙәрҙе аҙҙыра.
- Ҡан баҫымы түбән булғанда. Уны тағы ла төшөрә.
- Остеопороз булғанда. Сөнки сөгөлдөр кальцийҙың үҙләштерелеүен тотҡарлай.
- Диареяла һәм ашҡаҙан эшмәкәрлеге боҙолғанда. Эсте йомшартыу үҙенсәлегенә эйә булғанлыҡтан, хәлде тағы ла насарайтып ебәреүе ихтимал.
- Артрит һәм подагра менән сирләүселәргә лә уның яңы һығылған һутын эсергә кәңәш ителмәй. Сөнки быуындарҙағы ялҡынһыныу процесын көсәйтеп ебәреүе ихтимал.
- Шәкәр диабеты менән сирләүселәргә лә сөгөлдөр ашауҙы сикләү кәрәк. Сөнки унда шәкәр күп.
Дөйөм алғанда, сөгөлдөрҙөң, зыянына ҡарағанда, сәләмәтлеккә файҙаһы күберәк. Тимәк, уны әҙ-әҙләп ашағанда, артыҡ ҡурҡынысы юҡ.
Фото:Т.Аманов.